सिन्धुलीको विपी सडकमा सवारी दुर्घटना बढ्दै :

सिन्धुली‚६चैत

 बीपी राजमार्ग अन्तर्गत पर्ने सिन्धुली जिल्ला खण्डमा पछिल्ला वर्षहरूमा सवारी दुर्घटनाको दर तीव्र रूपमा बढ्दै गएको छ। प्रहरी, सरकारी निकाय तथा अध्ययन प्रतिवेदनहरूले यो मार्गलाई उच्च जोखिमयुक्त क्षेत्रका रूपमा औंल्याएका छन्।

नेपाल प्रहरी अन्तर्गत जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालय सिन्धुलीका २ वर्ष अगाडी सार्वजनिक भएको दुर्घटना दर्ताको तथ्याङ्क अनुसार आर्थिक वर्ष २०७९/८० मा बीपी राजमार्ग क्षेत्रमा ११० भन्दा बढी सवारी दुर्घटना दर्ता भएका थिए। ती दुर्घटनामा ३० भन्दा बढीले ज्यान गुमाएका थिए भने २०० भन्दा बढी घाइते भएका थिए। चालु आर्थिक वर्ष २०८०/८१ को पहिलो आठ महिनामै ७० भन्दा बढी दुर्घटना भइसकेका छन्, जसमा २० भन्दा बढीको मृत्यु भइसकेको तथ्यांकले देखाउँछ।

प्रहरीका अनुसार दुर्घटनाको प्रमुख कारण तीव्र गति, चालकको लापरवाही, गलत ओभरटेक तथा मादक पदार्थ सेवन गरेर सवारी चलाउनु रहेका छन्। कुल दुर्घटनामध्ये करिब ४० प्रतिशत तीव्र गतिका कारण हुने गरेका छन् भने २५ प्रतिशत हाराहारी चालकको असावधानीसँग सम्बन्धित रहेका छन्।

नेपाल सडक विभाग का अनुसार बीपी राजमार्गको भौगोलिक संरचना आफैंमा चुनौतीपूर्ण रहेको छ। विभागले सार्वजनिक गरेको तथ्यांक अनुसार करिब ६० प्रतिशत दुर्घटना उकालो–ओरालो तथा घुमाउरो सडक खण्डमा हुने गरेका छन्। विशेषगरी खुर्कोट–नेपालथोक खण्डलाई उच्च जोखिमयुक्त क्षेत्रका रूपमा चिनिएको छ।

यसैबीच भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयले बीपी राजमार्गको सुरक्षा सुधारका लागि विभिन्न पहल अघि बढाएको जनाएको छ। मन्त्रालयका अनुसार जोखिमयुक्त मोडहरूमा गार्डरेल जडान, चेतावनी संकेतहरू थप्ने तथा सडक मर्मत कार्यलाई तीव्रता दिने काम भइरहेको छ। तर, ती प्रयासहरू पर्याप्त नभएको स्थानीयहरू बताउँछन्।

दुर्घटनापछि उद्धार कार्यमा हुने ढिलाइ पनि गम्भीर समस्या बनेको छ। नेपाल रेडक्रस सोसाइटी सिन्धुली शाखाले गरेको अध्ययन अनुसार करिब ३० प्रतिशत घटनामा घाइतेलाई अस्पताल पुर्‍याउन एक घण्टाभन्दा बढी समय लाग्ने गरेको छ। यसले गम्भीर घाइतेहरूको ज्यान जाने जोखिम बढाउने गरेको देखिएको छ।

स्थानीय बासिन्दाहरूका अनुसार बीपी राजमार्गमा दैनिकजसो साना–ठूला दुर्घटना भइरहेका छन्। “स्पिड नियन्त्रण प्रभावकारी छैन, ट्राफिक नियमको कार्यान्वयन कमजोर छ,” एक स्थानीयले गुनासो गरे। उनीहरूले चालकहरूलाई नियमित तालिम, कडा अनुगमन तथा सडक स्तरोन्नतिमा ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्। सडकको स्तर उन्नती नहँदा सवारको गती सीमीत गरियो भने दुर्घटना अलि कम हुन सक्छ ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार बीपी राजमार्ग नेपालको मध्य पहाडी भू–भागमा अवस्थित भएकाले यहाँको भौगोलिक जटिलता, तीव्र मोड, साँघुरा लेन तथा बढ्दो सवारी चाप दुर्घटनाको मुख्य कारण बनेका छन्। साथै वर्षायाममा चिप्लो सडक, पहिरो र कम दृश्यताले जोखिम अझै बढाउने गरेको छ।

उनीहरूले ‘रोड सेफ्टी अडिट’ नियमित रूपमा सञ्चालन गर्न, सिसिटिभी निगरानी, स्पिड गन प्रयोग तथा कडा कारबाही लागू गर्न सुझाव दिएका छन्। साथै चालक सचेतना कार्यक्रमलाई प्रभावकारी बनाउनु र आपतकालीन उद्धार प्रणालीलाई सुदृढ गर्नु पनि उत्तिकै आवश्यक रहेको बताइएको छ।

समग्रमा, बीपी राजमार्गमा बढ्दो सवारी दुर्घटना न्यूनीकरणका लागि बहुआयामिक पहल आवश्यक देखिएको छ। सडक पूर्वाधार सुधार, कडा ट्राफिक नियम कार्यान्वयन, चालक अनुशासन र प्रभावकारी उद्धार व्यवस्थाको अभाव कायमै रहने हो भने यस मार्गमा यात्रा गर्ने सर्वसाधारणको सुरक्षा अझै चुनौतीपूर्ण बन्ने देखिन्छ।